برای طراحی و اجرای هر سازه ای در حالت طبیعی یک سری مراحل اولیه طی می شود که مهمترین انها طراحی نقشه فاز ۲ می باشد. این مراحل معمولا به طرح نقشه و نمای کلی آن مربوط است.
می توان گفت که هر سازه ای به طور معمول بعد از مرحله ذهنی و فکری بر روی کاغذ ساخته می شود و سپس به یک سازه ی ملموس تبدیل می شود. در طراحی نقشه ها سه مرحله وجود دارد که هر یک باید به ترتیب و با رعایت اصول انجام شوند. طراحی نقشه به سه قسمت تقسیم می شود:
- طراحی فاز صفر(طرح شماتیک)
- طراحی فاز یک
- طراحی فاز دو
در این مقاله ما پس از توضیحات مختصر و ابتدایی درباره ی دو بخش اول به توضیح طراحی نقشه فاز ۲ ( که مهترین بخش هر پروژه محسوب می شود) می پردازیم .
پیش از توضیح هر یک از این فاز ها لازم است این نکته را گوشزد کنیم که طراحی نقشه فاز ۲ صرفا برای معماری استفاده نمی شود و در ساخت و ساز هایی مثل مکانیکی و الکتریکی هم کاربرد دارد.
طراحی فاز صفر معماری:
آنچه در این مقاله میخوانید.
طراحی فاز صفر یا اصطلاحا مطالعات معماری مربوط به کسب اطلاعات جامعی مانند موارد ذیل می باشد:
اقلیم منطقه
شرایط معماری منطقه
ضوابط و قوانین مربوطه
چارچوب ها و استاندارد ها همچنین بررسی دقیق مسائل مربوط به مهندسی خاک از قبیل آزمایش خاک و… مدنظر قرار می گیرد که بسیار حائز اهمیت است به عنوان نمونه اگر در بررسی وضعیت خاک و ژئوتکنیک یک منطقه به نتایج خوبی نرسیم حتی امکان عدم اجرای پروسه معماری نیز مطرح میشود.
طراحی نقشه فاز دو به همراه مشاوره رایگان توسط شرکت فنی و مهندسی پایانکار
(به طور مثال در بسیار از شهرهای دنیا محدودیت های بلند مرتبه سازی علاوه بر بافت سنتی به بحث آزمایش خاک مربوط است و هر ناحیه بسته به سستی یا قوت زمین تا حد مشخصی امان ساخت دارد.)
در نهایت می توان گفت فاز صفر معماری مرحله ای است که در آن اطلاعات مورد نظر کسب می شوند و پروسه شناخت و شناسایی پروژه انجام می گیرد.
در فاز صفر معماری، پروژه از نظر توجیه فنی و اقتصادی و همچنین توجیه اجتماعی پروژه معماری مورد بررسی قرار می گیرد. اطلاعات و شناخت مورد نظر در فاز صفر معماری در بسیاری از موارد از طریق مذاکرات با کارفرما و آگاه شدن از نیازهای مورد نظر کارفرما به دست می آید.
طراحی نقشه فاز ۱
فاز یک معماری شامل پیاده کردن اطلاعات کسب شده در طراحی فاز صفر می باشد. این نقشه عموما در قالب طرح ها و نقشه های اولیه ارائه می شود. این نقشه ها که شامل پلان ها ، نماها و مقاطع می باشند ، یک دید کلی برای عوامل اجرایی و تیم سازنده ایجاد می کنند.
نقشه های فاز ۱ برای ارائه جهت اخذ مجوزهای لازم برای ساخت به مراکز صدور پروانه اعم از شهرداری ها یا بخشداری ها و… به کار گرفته می شوند.
سپس پروژه به مرحله ی طراحی پلان معماری سازه مورد نظر میرسد به نقشه هایی که ویژگی های معماری ساختمان (روابط و اطلاعات محدودی از جمله نوع استقرار بنا و روابط فضا ها و مشخصات نمای ساختمان). را دارا هستند نقشه فاز یک معماری می گویند. پس از انجام این موارد و بررسی کلی طرح ساختمان ، نقشه سازه مورد نظر را با مقیاس هایی از جمله ۱*۱۰۰ و ۱*۱۵۰ ترسیم می نمایند.
طراحی نقشه فاز ۲ معماری
باید بدانید که نفشه کشی اصلی پروژه در واقع طی این مرحله صورت می گیرد .در حقیقت فاز صفر و یک پروژه معماری بیشتر نقش آماده سازی را ایفا می کنند و بخش اصلی کار در فاز دو انجام می شود.
طراحی نقشه فاز ۲ معماری بر اساس مقررات ملی ساختمان و ضوابط سازمان مدیریت برنامه و بودجه انجام می شود، نقشه های فاز ۲ هستند که همه ی اطلاعات و جزئیات اجرایی را شامل می شوند . برای بخش اجرایی پروژه ها نیز از این نقشه ها استفاده می شود و ازهمین رو نیز دارای اهمیت بیشتری نسبت به دو مرحله ی قبل هستند.
پلان ها و قسمت های مختلف نقشه فاز ۲ معماری
طراحی نقشه فاز ۲ شامل ترسیم و ارائه نقشه هایی اجرایی ساختمان جهت اجرا یا ارائه به پیمانکاران پروژه می باشد. در ادامه برای شما لیستی از نقشه های اجرایی فاز دو معماری را آورده ایم :
فهرست نقشه های فاز دو:
- پلان تاسیسات مکانیکی( آب گرم و آب سرد ، گرمایش و سرمایش ، فاضلاب )
- پلان سقف کاذب
- پلان تیپ بندی در و پنجره و ارجاعات ( کد گذاری )
- پلان تاسیسات الکتریکی
- برش های فاز دو
- نماها
- جدول نازک کاری:
یکی از نکات مهم در نقشه کشی فاز ۲ جدول نازک کاری است که این مورد کاملا به تعداد فضاهای موجود بستگی دارد و به جلوگیری از به وجود آمدن مشکلات احتمالی در متره و برآورد پروژه کمک شایانی می کند.
این جدول دارای بخش هایی مثل مشخصه های مختلف است که دارای شماره می باشد و برای معرفی فضاها در پلان کاربرد دارد. از دیگر بخش های آن می توان به بخش شرح فضاها و بخش اجزای تشکیل دهنده هر قسمت از ساختمان اشاره کرد.
- پلان اندازه گذاری
- پلان فونداسیون و کرسی چینی
- پلان تیر ریزی
- سایت پلان
- پلان فاز دو بام
- پلان نعل درگاه
- بزرگنمایی سرویس بهداشتی
- بزرگنمایی پله
- تیپ بندی در و پنجره
- پلان کفسازی و مبلمان:
راجع به پلان کف سازی هم باید تاکید کنیم که لازم است به تعداد طبقات تهیه شود و هدفش هم نشان دادن جزییات کف سازی ها مثل متریال و رنگ و طراحی و… در پلان می باشد .
- جزئیات اجرایی خاص پروژه که دقیقا مرتبط با همان پروژه باشد.
- ارائه جزئیات عمومی
نقشه های فاز ۲ معماری که شامل موارد بالا هستند به همراه شیت های مربوطه توسط مهندس معمار تهیه می شوند و در برگیرنده ی اطلاعات معماری ای از قبیل مشخصات مصالح و جزئیات اجرایی قسمت های مختلف ساختمان هستند و درمرحله ی پیاده سازی و اجرای پروژه لازم و ضروری هستند.
در این مرحله ما سه نقشه ی دیگر هم داریم. نقشه ی سازه یا طراحی سازه و نقشه ی تاسیسات یا طراحی تاسیسات. این دو نقشه نیز توسط مهندسین مربوطه طراحی وتهیه می شوند و در آخر به مهندس اجرایی پروژه تحویل داده می شوند.
این نقشه ها و شیت های مربوطه توسط مهندس محاسب پروژه طراحی میشوند و حاوی مشخصاتی درباره فونداسیون ها , ستون ها , تیر ها و پوشش سقف ها هستند.
نکته ی مهمی که در اینجا مطرح است این است که این نقشه ها از حساسیت بالا برخوردارند. به عبارت دیگر طراحی و محاسبه نقشه های سازه ساختمان بسیار مهم هستند، زیرا از یک سو با جان و مال انسان ها سر و کار دارد، از سوی دیگر حساسیت های بسیاری در این خصوص در بخش مهندسین مشاور، شهرداری و نظام مهندسی وجود دارد. مسئله مهم دیگر نیز تاثیرات بعضا چشم گیری است که این نقشه ها بر هزینه های ساخت خواهند داشت.
تمام این ها باعث می شوند تا نقشه های سازه یکی از مهمترین قسمت ها در تهیه نقشه ساختمان باشند و از اهمیت بالایی برخوردارد باشند.
این نقشه ها و شیت های مربوط به سیستم آب رسانی ، دفع فاضلاب ، نحوه ی گرمایش و سرمایش را در بر می گیرند و اطلاعاتی از این قبیل را درباره ی کلیه ی تاسیسات مکانیکی سازه را در اختیارتان میگذارند .
این نقشه ها توسط مهندس برق طراحی می شود و شامل شیت ها و مواردی از جمله سیستم روشنایی , کلید و پریز و تلفن ساختمان هستند .
مصوبه های اخیر درباره ی طراحی نقشه فاز ۲
۱. پروسه ی کنترل طراحی نقشههای فاز ۲ برای نظارت پیوسته بر تطابق نقشههای تهیه شده با اصول و ضوابط فنی، هیچگونه ارتباطی به ناظر ندارد و به ناظر پروژه ارجاع داده نخواهد شد. نتیجتا این دو موضوع در دو فرآیند کاملا مجزا پیگیری خواهد شد.
۲. فرآیند کنترل و بررسی نقشههای فاز۲ زین پس از طریق شرکتهای طراحی با رتبه (گرید) بالا که توسط نظام مهندسی تعیین صلاحیت شده باشند، انجام خواهد شد. با این رویکرد روند بوروکراتیک در بررسی نظاممهندسی متوقف خواهد شد.
۳. مهلت تایید نهایی نقشههای فاز ۲، اعم از بررسی کنترلرها و اعمال اصلاحات لازمه توسط طراح ، حداکثر یک ماه خواهد بود. پس از انقضای این زمان یکماهه و در صورت عدم تحویل نسخه ی تاییدشده ی نهایی، پرونده روند صدور پروانه را بر اساس آخرین ویرایش نقشهها طی خواهد کرد و در صورت تغییر نقشههای نهایی باید برای تغییر نقشه درخواست داده شود تا تغییرات درخواستی لحاظ شوند.
چگونگی طراحی نقشه های فاز ۲
ترسیم نقشه های فاز ۲ که مهمترین و کلیدی ترین نقش را در بخش اجرایی پروژه دارند، یکی از مواردی است که به نرم افزار های حرفه ای مخصوص طراحی اتوکد نیازمند می باشد یعنی برای طراحی پلان های فاز ۲ باید بتوانید به صورت حرفه ای با نرم افزار اتوکد نقشه کشی کار کنید و با تمامی قسمت های آن نرم آفزار آشنا باشید.
در این مرحله باید درک درستی از ترسیم فنی داشته و به این مورد در طراحی فنون داخلی خود توجه لازم را داشته باشند. الزامی است که نقشه های فاز دو معماری و هرچه مرتبط با آن است توسط مهندس معمار تهیه شود و از طراحی این نقشه ها توسط افراد دیگر که حرفه ای نیستند و دانشی ندارند خودداری شود.
در این فاز اطلاعاتی از جمله مشخصات مصالح و جزئیات اجرایی بخش های مختلف ساختمان که برای اجرای پروژه لازم و ضروری هستند در نقشه ذکر می شود. لازم به ذکر است که نقشه های فاز ۲ معماری معمولا با مقیاس یک پنجاهم و یک صدم طراحی می شوند.
و در نهایت به شرح برخی نکات ریز و کاربردی ولی بسیار مهم برای طراحی نقشه فاز ۲ می پردازیم:
- آکس بندی ستون ها و اندازه گذاری آن ها.
- اندازه گذاری خارجی و داخلی به طور دقیق و مشخص.
- مبلمان کردن فضاها در پلان ( یعنی کاربرد هر فضا به طور واضح مشخص شود)
- نمایش درب و پنجره به طور دقیق در پلان و نما.
- نمایش کف سازی فضاها، جنس و ابعاد کف (مثلا موزاییک ۳۰*۳۰)
- درج تیپ بندی درب و پنجره در پلان و نما.
- نمایش کدهای ارتفاعی در پلان نما و مقطع.
- نمایش دستگاه پله و جزئیات دقیق آن در پلان، نما و مقطع (تعداد پله، مقطع پله، نقطع شروع و پایان پله و نمایش نرده های پله.)
- نمایش خط مقطع طولی و خط مقطع عرضی در پلان.
- نمایش خط سقف و بالکن در پلان.
- نمایش رمپ و مقدار درصد شیب آن در پلان.
- نمایش جهت شمال ساختمان.
- طراحی پلان بام یا شیب بندی (درج خط های شیب به سمت آبراهه، نوشتن درصد شیب و درج کدهای ارتفاعی لازم)
- طراحی دقیق پلان موقعیت و حیاط سازی.
- طراحی نما و مقطع (با درج کد های ارتفاعی، آکس بندی ستون ها، اندازه گذاری، تیپ بندی درب و پنجره و نمایش جنس مصالح)
- طراحی جدول نازک کاری.